ሳይንስ ምድያብ መደያይቦ፡ ማሽናት ምድያብ መደያይቦ ንጥዕናኻ ብኸመይ ከም ዝቕይርዎ።

ኣብ ጽዑቕ ሰዓታት ናብ ዝኾነ ጽዑቕ ጂምናዝየም ኣቲኻ፡ ንሓንቲ ፍልይቲ ማሽን መስመር ክቐውም ክትዕዘብ ትኽእል ኢኻ፡ ንሳ ድማ ንመደያይቦ ደያቢት እያ። መብዛሕትኡ ግዜ 'ኩሉ ሰብ ክጸልኣ ዝፈትዋ ማሽን' ተባሂሉ ይጽዋዕ።

እዚ ኣድካሚ መሳርሒ እዚ ግን ኣዝዩ ተፈታዊ ዝዀነ ስለምንታይ እዩ፧ ትረንድ ጥራይ ኣይኮነን። ውጽኢታዊነት ናይቲ መደያይቦ ዝድይብ ሰብ ሱር ዝሰደደ ኣብ ባዮሜካኒክስን ፊዚዮሎጂን ’ ዩ ። ዘይከምቲ ኣብ ጸፍሒ መሬት ምንቅስቓስ፡ ምድያብ ኣካላትካ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ስጉምቲ ኣንጻር ስሕበት ክሰርሕ ስለ ዘገድዶ፡ ኣብ ልብኻን ጭዋዳታትካን ፍሉይ ጠለብ ይፈጥር።

ኣብዚ ጽሑፍ፡ ነቲ ብድሕሪ Stair Climber Benefits ዘሎ ሳይንስ ንምርምር ፡ ብልክዕ ምድያብ ምስ ጀመርካ ኣብ ኣካላትካ እንታይ ከም ዘጋጥምን ስለምንታይ ሓደ ካብቶም ንነዊሕ እዋን ጥዕናኻ ክትገብሮም እትኽእል በላሕቲ ወፍርታት ምዃኑን ንበታተን።

1. ጥዕና ልብን ስርዓተ ደምን፡ እቲ ቨርቲካል ብልጫ

ቀንዲ ሳይንሳዊ ረብሓ መደያይቦ ምድያብ ቅልጡፍ ምምሕያሽ ጽንዓት ልብን ስርዓተ ደምን (VO2 Max) እዩ።

ፊዚዮሎጂ 'ቀጥታዊ ምዝንባል'።

ኣብ ጸፍሒ ትሬድሚል ክትከይድ ወይ ክትጎዪ ከለኻ፡ ብቐንዱ ንቕድሚት ዝኸይድ ናህሪ ኢኻ ትመርሕ ዘለኻ። ይኹን እምበር ኣብ መደያይቦ ዝድይብ ሰብ 'vertical displacement' ትበጽሕ ኣለኻ።' ምሉእ ክብደት ኣካላትካ ኣንጻር ስሕበት ንላዕሊ ትልዕሎ ኣለኻ።

• መልሲ ህርመት ልቢ፡- መጽናዕትታት ከም ዝሕብርዎ፡ መደያይቦ ምድያብ፡ ኣብ ጸፍሒ መሬት ብተመሳሳሊ ፍጥነት ካብ ምጉዓዝ ንላዕሊ፡ ንህርመት ልቢ ዝቐልጠፈ ከም ዘዕብዮ ይሕብሩ። እዚ ድማ ልቢ ዝያዳ ደም ክትጭንጉዕ ስለ ዘገድዳ፡ ምስ ግዜ ንጭዋዳ ልቢ የደልድሎ።

• ጥዕና ሰራውር ደም፦ ብመሰረት ማሕበር ልቢ ኣመሪካ ፡ ከም መደያይቦ ምድያብ ዝኣመሰለ ብርቱዕ ንጥፈታት ንሓደጋ ልዑል ጸቕጢ ደም ብዓቢኡ ከጉድሎን ጥዕና ሻምብቆታት ደም ከማሓይሽን ይኽእል።

ስሩዕ ናይ ብምውህሃድ መደያይቦ ደያቢ ስፖርታዊ ምንቅስቓስ ኣብ ልምድኻ ፡ ንልብኻ ዝያዳ ውጽኢታዊ ክትከውን ትስልጥኖ፡ ኣብ ዕረፍቲ ህርመት ልብኻ ትቕንሶን ሓፈሻዊ ጽንዓት ትመሓየሽን።

2. ምሉእ ኣካላት ጭዋዳታት ምትእስሳር

ብዙሓት ሰባት ካርድዮ ማሽናት ንልቢ ጥራይ ከም ዝሰርሓ ይግምቱ። ይኹን እምበር እቲ መደያይቦ ዝድይብ ብሓቂ ንካርዲዮ ምስ ናይ ተጻዋርነት ልምምድ ዘወሃህድ 'ሃይብሪድ' ማሽን እዩ።

ንናይ ድሕሪት ሰንሰለት ዕላማ ምግባር

ሳይንስ ናይቲ 'ስጉምቲ' ኣብ ታሕተዋይ ኣካላት ንዝርከቡ ዝዓበዩ ጉጅለታት ጭዋዳታት ዒላማ ዝገበረ ዓሚቕ ምንቅስቓስ ዘጠቓልል እዩ፤

1. ግሉተስ ማክሲመስ፦ ንላዕሊ ንምድያብ ጭሕምኻ እናዘርግሕካ ምስ ከድካ፡ ግሉትስ ቀንዲ መራሒ መኪና እዮም። ነዚ እዩ ድማ እቲ ዓቐብ ብግሉት ቶኒንግ ዝፍለጥ።

2. ኳድሪሰፕስ፦ ኣካላት ንምልዓል ዘድሊ ምንዋሕ ብርኪ ነቶም ኳድስ ብኸቢድ ይጽዕኖም።

3. ጤለ-በጊዕን ኮርን፦ ጤለ-በጊዕካ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ስጕምቲ ንቑርጭምጭሚት ከረጋግእዎ እንከለዉ፡ ጭዋዳታት ቐንዲ ጭዋዳታትካ (ከብድን ታሕተዋይ ክፋል ሕቖን) ድማ ከይወደቕካ ትኽ ኢልካን ሚዛናውን ንኽጸንሑ ብቐጻሊ ክተኩሱ ኣለዎም።

ሳይንሳዊ መተሓሳሰቢ ፡ ዘይከምቲ ትሬድሚል፡ እቲ ቀበቶ ንእግርኻ ንድሕሪት 'ክስሕቦ' ዝኽእል፡ ሓደ መደያይቦ ዝድይብ ሰብ፡ እግርኻ ብንጥፈት ከተልዕል ይጠልበካ፡ እዚ ድማ ዝለዓለ ምንቅስቓስ ጭዋዳታት የስዕብ።

3. ሒሳብ ምንዳድ ካሎሪ

ዕላማኻ ምቁጽጻር ክብደት እንተኾይኑ፡ እቲ መደያይቦ ዝድይብ ብሕሳብ ሓደ ካብቶም ዝበለጹ ኣማራጺታትካ እዩ።

መተቦሊክ መመዘኒታት (METs) .

ሳይንቲስት ምንቅስቓስ ኣካላት ጽዓት ንምዕቃን METs ይጥቀሙ። ኣብ ዕረፍቲ ኮፍ ምባል 1 MET እዩ።

• ብእግሪ ምጉዓዝ (3 ማይልስ ኣብ ሰዓት): ~3.5 ሜ.ኢ.ቲ

• መደያይቦ ምድያብ: ~8.0 ክሳብ 10.0 METs

ክብደት ኣካላት ንምልዓል ዘድሊ ልዑል ምልመላ ጭዋዳታት ስለዘሎ፡ መደያይቦ ምድያብ ካብቲ ኣብ ጸፍሒ መሬት ዝግበር ንጥፈታት ብኣግባቡ ዝለዓለ ፍጥነት ካሎሪ የቃጽል። ናይ 30 ደቓይቕ መደብ 200 ክሳብ 400 ካሎሪ ኣብ ዝኾነ ቦታ ከቃጽል ይኽእል። ከከም ክብደትን ጽዓትን ተጠቃሚ ካብ

ነዚ ቃጸሎ ናብ ዝለዓለ ደረጃ ንምብጻሕ፡ ስሉጥ ተጻዋርነትን ድሕነትን ዝህብ ማሽን ምምራጽ ወሳኒ እዩ። ልዑል ብቕዓት ዘለዎ ካታሎግና ዳህሰሱ መደያይቦ ደያቢ ማሽናት ። ንናይ ጽዓት ድሌታትካ ዝሰማማዕ ሞዴል ንምርካብ

4. ጥዕና ኣእምሮ፡ ካብ ጭንቀት ምድያብ

ምንቅስቓስ ኣካላት ዘለዎ ረብሓታት ኪኖ ኣካላዊ ስራሕ ዝዝርጋሕ እዩ። ጸቕጢ ንምምሕዳር መደያይቦ ምድያብ ንምጥቃም ድልዱል ኒውሮኬሚካላዊ መሰረት ኣሎ።

ኒውሮኬሚስትሪ ጻዕሪ

ልዑል ጽዓት ዘለዎ ምንቅስቓስ ኣካላት ንኽፍኖ ይድርኽ ። ፡ ኢንዶርፊን , ዶፓሚን ፡ ከምኡ’ውን ሴሮቶኒን —ናይ ሓንጎል 'ጽቡቕ ስምዒት' ዝብሉ ኬሚካላት

• ምጉዳል ጸቕጢ፦ ህርመት ዘለዎ ባህሪ ምድያብ ኣስተንትኖ ክኸውን ይኽእል። ኣብቲ ኣብ ቅድሜኻ ዘሎ ስጉምቲ ምትኳር ንኣእምሮ ካብ መዓልታዊ ጭንቀት ንምጽራይ ይሕግዝ።

• ጽንዓት፦ ብስነ-ልቦና ምድያብ 'ከቢድ' እዩ።ብኣካላዊ ዕንቅፋት ቁልቁል ዝኣፉ ዓቐብ ምድፋእ ናብ ካልእ መዳያት ህይወት ዝትርጎም ኣእምሮኣዊ ጽንዓትን ስነ-ስርዓትን ይሃንጽ።

መደምደምታ

እቲ ሳይንስ ንጹር እዩ፡ መደያይቦ ምድያብ ስፖርታዊ ምንቅስቓስ ጥራይ ኣይኮነን፤ ኣዝዩ ውጽኢታዊ ዝኾነ ፊዚዮሎጂካዊ መሳርሒ እዩ። ልዑል ጠለብ ዘለዎ ልምምድ ልብን ስርዓተ ደምን ምስ ተጻዋርነት ጭዋዳታት ኣንጻር ስሕበት ብምውህሃድ፡ ውሑዳት ካልኦት ማሽናት ክመዓራረዩ ዝኽእሉ ድርብ ረብሓታት የቕርብ።

ጥዕና ልብኻ ከተመሓይሽ ትደሊ ትኹን፡ ታሕተዋይ ክፋል ኣካላትካ ክትቀርጽ ትደሊ ትኹን፡ ወይ ክብደትካ ከተመሓድር ትደሊ ትኹን፡ እቲ ዳታ ነቲ ዓቐብ ይድግፎ።

ኣብ ጥዕናኻ ወፍሪ ክትገብር ድሉው ዲኻ? When Choosing a Stair Climber Machine , ጽንዓትን ኤርጎኖሚክ ዲዛይንን ድለ። ኣብ ናትና ምብጻሕ... ንመደያይቦ ደያቢ ማሽን ምእካብ ፍጹም መሳርሒታት ንምርካብ ንጉዕዞ ብቕዓትኩም ልዕል ንምባል።

ብተደጋጋሚ ዝሕተቱ ሕቶታት (FAQ)

ሕቶ፡- መደያይቦ ምድያብ ንብርከይ ሕማቕ ድዩ?

መልሲ፡ ብሓቂ መብዛሕትኡ ግዜ ካብ ጉያ ዝወሓደ ጽልዋ ኣለዎ። ቅድሚ ምድፋእካ እግርኻ ኣብቲ ደረጃ ስለ ዝተቐመጠ፡ ጃርሪንግ ኢምፓክት ሾክ የለን። ይኹን እምበር፡ ግቡእ ቅርጺ ቁልፊ እዩ- ብኣጻብዕቲ እግርኻ ዘይኰነስ፡ ብሸኾናኻ ምዝዋር።

ሕቶ፡- ጥዕናዊ ረብሓታት ንምርኣይ ክንደይ ግዜ ክድይብ ኣለኒ?

መልሲ፡ መጽናዕትታት ከም ዝሕብርዎ፡ ዋላ’ውን ሓጸርቲ ምድያብ መደያይቦ (10-15 ደቓይቕ) ብቐጻሊ እንተተገይሩ፡ ንብቕዓት ልብን ምስትንፋስን ከማሓይሽ ይኽእል።

ሕቶ፡- ስለምንታይ እዩ እቲ መደያይቦ ዝድይብ ካብቲ ኤሊፕቲካል ዝኸበደ?

መልሲ፡ እቲ ኤሊፕቲካል ሞመንተም ይጥቀምን 'ገማግም ባሕሪ' ክትከይድ የኽእለካ።እቲ መደያይቦ ዝድይብ ሰብ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ንጽል ሪፕ ክብደት ኣካላትካ ኣንጻር ስሕበት ከተልዕል ይጠልበካ፡ ብዘይ ዝኾነ ናይ ሞመንተም ሓገዝ።

ሕቶ፡- ምድያብ መደያይቦ ንመዓልቲ እግሪ ክትክኦ ይኽእል ድዩ?

መልሲ፡ ብሉጽ መመላእታ እዩ፡ ንዝለዓለ ዕብየት ጭዋዳታት (ሃይፐርትሮፊ) ግን፡ ሕጂ’ውን ከቢድ ናይ ተጻዋርነት ልምምድ ከተካትት ይግባእ። ነቲ መደያይቦ ዝድይብ ከም 'ናይ ጽንዓት ሓይሊ' ልምምድ ጌርካ ሕሰቦ።